Poleć znajomym






Spis treści

 

11. Przewrót Józefa Piłsudskiego

 

I. Sytuacja polityczna przed zamachem majowym

1. Wycofanie się  Józefa Piłsudskiego z życia politycznego

2. Niestabilność systemu politycznego

3. Patologie życia politycznego:

– korupcja

– „partyjniactwo”

4. Pogorszenie sytuacji międzynarodowej:

a. wojna celna z Niemcami

b. negatywne skutki traktatu w Locarno

5. Problemy gospodarcze

a. inflacja

b. bezrobocie

 

II. Przebieg zamachu majowego

1. Utworzenie rządu Wincentego Witosa  (koalicja Chjeno-Piasta) – 10 V 1926 r.

2. Aktywizacja środowisk legionowych i mobilizacja oddziałów wiernych Józefowi Piłsudskiemu

3. 12 V 1926 r. – bezskuteczna próba nakłonienia prezydenta Stanisława Wojciechowskiego przez Józefa Piłsudskiego do zdymisjonowania rządu Wincentego Witosa

4. Walki na ulicach Warszawy (12-14 V 1926 r.)

a. poparcie dla zamachu ze strony Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS) i Komunistycznej Partii Polski (KPP)

b. strajk kolejarzy uniemożliwił transport żołnierzy wiernych rządowi do Warszawy

c. w walkach zginęło 400 osób, a ponad 900 zostało rannych

 

III. Zmiany na najwyższych szczeblach władzy

1. 14 V 1926 r. – dymisja prezydenta Stanisława Wojciechowskiego i rządu Wincentego Witosa

2. 15 V 1926 r. – powołanie Kazimierza Bartla na stanowisko premiera rządu

3. 29 V 1926 r. wybór Ignacego Mościckiego na stanowisko prezydenta (Józef Piłsudski odmówił przyjęcia funkcji prezydenta)

 

IV. Przemiany ustrojowe

2. Nowela sierpniowa – 2 VIII 1926 r.

a. ograniczenie uprawnień sejmu

b. wzmocnienie pozycji prezydenta

– prawo rozwiązania sejmu i senatu przed upływem kadencji

– prawo wydawania dekretów (rozporządzeń z mocą ustawy) w czasie gdy sejm nie obradował

3. Uchwalenie Konstytucji kwietniowej23 IV 1935 r.

a. wprowadzenie systemu rządów prezydenckich

b. ograniczenie uprawnień władzy ustawodawczej


V. Rządy autorytarne Józefa Piłsudskiego (autorytaryzm)

1. Sanacja – program reform, traktowanych jako plan uzdrowienia moralnego życia społecznego w Polsce

2. Rządy autorytarne

3. Charakter rządów Józefa Piłsudskiego

a. Piłsudski sprawował władzę za pośrednictwem zaufanych ludzi piastujących najwyższe stanowiska

b. Piłsudski w latach 1926-1935 pełnił funkcje:

– dwukrotnie premiera rządu

– ministra spraw wojskowych

– Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych

4. Utworzenie Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem (BBWR) Walery Sławek 1928 r.

5. Formy walki politycznej                                  

a. działalność Centrolewu (1928-1930 r.)

– sojusz partii ludowych i lewicowych

Kongres Obrony Prawa i Wolności Ludu w Krakowie – 29 czerwca 1930 r.

b. osadzenie  przywódców opozycji  (m. in. Wincentego Witosa i Wojciecha Korfantego ) w twierdzy brzeskiej

c. rozwiązanie sejmu przez prezydenta Ignacego Mościckiego

6. Wybory brzeskie – 23 XI 1930 r.

a. łamanie prawa wyborczego przez stronę rządową

b. zwycięstwo wyborcze Bezpartyjnego Bloku Wspierania Rządu (BBWR)

7. Represje wobec działaczy opozycyjnych

a. proces brzeski

– wyroki więzienia dla jedenastu działaczy opozycyjnych

– emigracja Wincentego Witosa i Wojciecha Korfantego

b. utworzenie obozu dla więźniów politycznych w Berezie Kartuskiej

 

VI. Rządy sanacji po śmierci Józefa Piłsudskiego

1. Śmierć Józefa Piłsudskiego – 12 V 1935 r.

2. Tzw. dekompozycja obozu sanacyjnego – powstanie trzech rywalizujących ugrupowań sanacyjnych:

a. grupa zamkowa – liderem prezydent Ignacy Mościcki

b. grupa wojskowa – marszałek Edward Rydz Śmigły  (Generalny Inspektor Sił Zbrojnych)

c. grupa ministra spraw zagranicznych – Józefa Becka

3. Rozwiązanie Bezpartyjnego Bloku Wspierania Rządu

4. Utworzenie sanacyjnego Obozu Zjednoczenia Narodowego (OZN – „Ozon”)

 

VII. Konsolidacja opozycji antysanacyjnej

1. Utworzenie Frontu Morges

Władysław Sikorski

Ignacy Paderewski

2. Powstanie Stronnictwa Pracy (SP) – chrześcijańska demokracja

3. Zjednoczenie ruchu ludowego (1931)

a. w wyniku połączenia Polskiego Stronnictwa Ludowego „Piast”,  Polskiego Stronnictwa Ludowego „Wyzwolenie” i Stronnictwa Chłopskiego powstało Stronnictwo Ludowe (SL)

b. Wincenty Witos

4. Powstanie Obozu Narodowo-Radykalnego (ONR) – skrajny odłam narodowej demokracji.

 

 

Strona główna

Galerie
Scenariusze do kursu technik skutecznego uczenia się

Tematyczna bibliografia artykułów z miesięcznika "Mówią Wieki"