Niedługi film o szkole       Strona internetowa szkoły           Profile naszych klas

Materiały do nauki historii


 

Udostępnij na Facebooku

    





Spis treści

 

38. Organizacja państwa pierwszych Piastów

 

I. Podstawy państwa patrymonialnego

1. Państwo własnością księcia

2. Wola poprzedniego władcy decydująca w sprawach następstwa tronu  (brak jasno określonych zasad sukcesji)

 

II. Dwór monarszy

1. Organizacja dworu według wzorów zachodnich

2. Skład dworu:

a. rodzina książęca/królewska

b. urzędnicy centralni

kanclerz – kierował kancelarią i kaplicą władcy; dysponował pieczęcią i wystawiał dokumenty

wojewoda (palatyn) – zarządzał dworem, dowodził wojskiem i zastępował monarchę w najważniejszych sprawach

– komornik – zarządzał skarbem monarchy i dworską gospodarką

– włodarz – zarządzał osobistym majątkiem księcia

– cześnik – zarządzał zasobami piwnicy monarszej

– stolnik – odpowiadał za przygotowanie stołu i podawanie potraw

– koniuszy – zarządzał stadninami księcia

– łowczy – odpowiadał za przygotowanie łowów

– miecznik – odpowiadał za książęcą zbrojownię

 

IV Administracja terenowa

1. Władca nieustannie podróżował po kraju

2. Podział administracyjny państwa

a. prowincje – na czele komes

b. okręgi grodowe (kasztelanie) – na czele panowie grodowi kasztelanowie

3. Funkcje okręgów grodowych

a. funkcja administracyjna

– ośrodek administracji lokalnej

– egzekwowanie powinności z tytułu prawa książęcego

b. funkcje militarne

c. funkcje sądownicze

d. funkcje gospodarcze

– kształtowanie osadnictwa

– organizacja pracy ludności służebnej

 

III. System skarbowy oparty na ustroju prawa książęcegoskarb scentralizowany

1. Prawo książęce – ogół uprawnień księcia do obowiązkowych świadczeń ze strony ludności osiadłej w jego państwie wynikający z patrymonialnego charakteru państwa

2. Dochody skarbowe:

a. daniny – uiszczane w dobrach materialnych

– powołowe

– narzas

b. posługi – uiszczane w robociźnie i usługach

– stróża

– stan

– przewód

c. regale (monopole książęce/królewskie) – np.:

– regale ziemi

– regale łowieckie

– regale górnicze

– regale targowe

– regale mennicze

– regale młynne

– regale karczemne

– regale grodowe

d. sieć osad służebnych – osad wyspecjalizowanych w określonej wytwórczości np.

– Szczytniki

– Winiary

– Świniary

 

V. Siły zbrojne

1. Drużyna monarsza

2. Pospolite ruszenie

3. Rozwój służby wojskowej w zamian za beneficjaprawo rycerskie

 

Spis treści

 

Społeczeństwo i państwo polskie za panowania pierwszych Piastów - opracowanie tematu

Galeria ilustracji

 

Strona główna

Notatki z historii dla gimnazjum

Notatki z wiedzy o społeczeństwie. Zakres rozszerzony